Söz Dinlememe Konusunda

tarafından Belis Öğretmen

Anne babaların katı şekilde çocuğa söz dinletme konusunda direndiklerini görüyorum sürekli, onlarla mücadele içindeler hep.

         Benim gözümde bu, çocuğa yapılacak en kötü şeydi. Kişiliksiz yapma olasılığı çok yüksek çünkü çocuğu. Yıllar içinde şunu farkettim ve anladım ki çocuğa yapılabilecek kötü bir şey daha var. İpleri tamamen çocuğun eline vermek. En kötüsü bu olabilir bana kalırsa!!!!

       Bunu yapmadaki sebep, çoğu zaman özgür ve özgüvenli çocuk yetiştirme hayaliyle yapılıyor. Fakat ortaya çıkan şey anne babaya hayatı zehir eden, dünyanın kendisi etrafında döndüğünü sanan bir çocuk oluyor. Bu çocuk karakterinin  kişiliksiz olma ihtimali ise, söz dinlemeye alışmış çocuktan çok daha fazla bana kalırsa. 

       Bunun böyle devam etmemesi için  yapılması gereken birkaç küçük ipucu tabi var. Ama siz ne  derecede bunu kendi ailenize uyarlarsınız veya diğer kaynakları da sentezleyip (uzman görüşleri, bununla ilgili kitaplar vs.) kendi şartlarınıza uydurup ortamınızı oluşturabilirsiniz. Bu tamamen size kalmış.

  • Her aile kendi kurallarını belirlemeli. Bu her aileye göre değişir. Her ailenin yemek saatleri, uyuma saatleri kendi yaşantısına göre değişebilir gibi… Bu kurallar çocuğun anlayabileceği şekilde ifade edilmelidir. Fakat bu kurallar ortak oluşturulmalı ve yavaş yavaş arttırılmalıdır.
  • Çocuğunuzun olumlu davrandığı anları kaçırmayın ve onu takdir edin. Bunu unutmayın.
  • İlk koyduğunuz kurallar genelde temizlik, sağlık ve güvenlikle ilgili olabilir. Eğer çocuk kurala uymuyorsa belki nasıl yapılacağını bilmiyordur. Örneğin ellerini yıkamadan yemeğe geliyorsa, önce ona eğlenceli bir parmak oyunu ile birlikte anne ve baba, hep beraber öğretilebilir.
  • Söz dinlememe eğilimi bazen de ‘Benimle ilgilen’ mesajı taşıyabilir. Hatta çocuklar hiç ilgi görmüyorlarsa olumsuz ilgi görmeyi fark etmeden yapıyor olabilirler. Gerçekten bunu ilgi görmek için mi yapıyor, bunu öğrenmenin yolu her gün çocuğunuzla birlikte onun yönlendireceği bir oyunu kesintisiz 30-45 dakika oynamanızdır veya birlikte eğlenceli bir etkinlik yapmanızdır.
  • Bazen de kuralları çok genel koyduğumuzda çocuk onu anlamayabilir. Odanı topla dediğimizde çocuğun anladığı sadece oyuncak toplamak olabilir. Ama sizin beklentiniz farklıdır. Bunun yerine yatağını, oyuncaklarını, pijamanı veya kıyafetlerini topla şeklinde mesaj verilmelidir.
  • Kurallara  yapabileceği şeylerle başlayın, gelişim özelliklerini iyi öğrenmek gerekli yani.
  • Çocuğunuz başka birini veya arkadaşını taklit de ediyor olabilir. Çünkü söz dinlememe davranışı bu çocuklar için sosyal ve özgüvenleri gelişmiş olarak algılanabilir. Okullarda sık rastladığımız bir durumdur bu. Söz dinlemeyen çocuğun yanında hep birkaç çocuk onları taklit eder. Özellikle öğretmenin bu konuda ne yapacağını merak ederler. Bu durumda hangi davranışların beğeni kazandığını bulmak ve kabul edilebilir davranışlar olması için çaba sarf etmek gerekir. Yaptığı her kabul gören davranış içinde yüreklendirmek önemlidir.

‘Çocuğunuza Sınır Koyma’ kitabı özellikle her anne ve babanın mutlaka okuması gereken bu konuda yol gösterici bir kitap. Yazarı Robert J. Mackenzie ‘dir. Bir çocuk  anne babasının sözünü neden kale almaz, nedeni üzerinde etraflıca durulmuş. Keşfederek ve öğrenmenin alabildiğine özgürlükle gerçekleşeceğine dair bir çok söylemler yayılıyor son zamanlarda. Bu nedenle anne ve babalarında kafası çok karışıyor.

Çocuklar sınırları, kuralları öğrendikçe nasıl bir düzende yaşadıklarını anlıyorlar. Yeni başladıkları bu dünya düzenini  tanıyorlar. Böylece kendilerini daha güvende hissediyorlar. Çünkü sanılanın aksine çocuklar kurallara ihtiyaç duyuyorlar ve seviyorlar hatta. Nerede, ne zaman ve ne yaptıklarını öğreniyorlar.

Onlara kuralları ve sınırları öğrettikçe, onları özgürleştirmiş oluyoruz başka bir anlamda…

İlginizi Çekebilecek Diğer Yazılar

Yorum Yazın